محرم و صفر ديگري شروع شده است و ما باز هم با مجالس روضه مانوس شديم. اشکها ريختيم و مويه ها کرديم اما آيا اين مجالس از ما قبول شده اند؟
شرط قبولي، تنها نيت خالص نيست هر چند نيت خالص، واجب و ضروري است اما عمل نيز بايد درست باشد؛ نيت نمي تواند عمل ناشايسته را توجيه کند. قرآن هر کجا سخن از ايمان قلبي(نيت) مي آورد در کنارش بلافاصله عمل صالح را نيز مطرح مي کند: ان الذين آمنوا و عملوا الصالحات و ….
برپا کردن مجالس روضه در کوچه ها و بند آوردن راه مردم، جمع کردن خرج مجالس روضه با سوء استفاده از حياي مردم، ترويج خرافات و دروغ در روضه ها، مديريت و اجراي بد روضه ها و … اعمال نادرستي است که ممکن است نيت بسيار زيبايي در باطن داشته باشد، اما نهايتا نتيجه خوبي نخواهند داشت .
اينگونه اشتباهات همه ناشي از کج فهمي مسائل ديني و جهل است. جهل نسبت به احکام و معارف ديني در زمان اهل بيت عليهم السلام نيز مشکل بزرگي بود به گونه اي که ميتوان گفت اصلا بزرگترين مشکل ايشان همين جهل مردم بود. اکنون آيا شايسته است که بعد از آن همه زحمات و رنجهايي که متحمل شدند اکنون ما نيز با همين جهل دستاوردهاي ارزشمندشان را در معرض خطر تحريف يا نابودي قرار دهيم؟
مجالس روضه امام حسين عليه السلام يکي از ستون هاي اصلي حفاظت از دين خدا محسوب مي شوند. خون امام حسين(عليه السلام) تا روز قيامت موجب هدايت مردم خواهد بود. اگر کسي اين روضه ها را با دروغگويي، خرافه بافي، ايجاد بدعت يا مزاحمت براي مردم و … از مسير اصلي اش خارج سازد، به آن حضرت خيانت کرده است و به اندازه گمراهي و ضلالتي که به وجود آورده، و عظمت و حرمتي که شکسته است بايد مجازات شود. حال تکليف اينها که به قصد ثواب و براي خدمت به امام حسين(عليه السلام) و از روي جهالت و کج فهمي ضربه مي زنند، چيست؟ گفتني است که جهل در دين ما عذر محسوب نمي شود آن هم با اين همه سفارشي که دين اسلام به آموزش علم نموده است .
وقتي در مجلس روضه اي شرکت مي کنيم بايد مستمعي مسئول باشيم نه مستمع تسليم و بي تفاوت. روضه دروغ بايد مورد انزجار مردم واقع شود وقتي مداحي، به وضوح مطلبي را آن هم مثلا مستند به خواب و رويا و … تعريف مي کند که فهم غير منطقي بودن آن براي کودکان نيز کار دشواري نيست، بايد معترض بود. ساده ترين حد اعتراض هم اين است که لااقل با گريه کردن او را تشويق نکنيم و با بهت و حيرت به او نگاه کنيم.
گاهي کار به جايي مي کشد که مخاطب احساس مي کند به شعور او توهين مي کنند. اگر مطالب مطروحه نشانه اهانت به مخاطب است، درباره شان اهل بيت(عليهم السلام) چه بايد گفت.
حال تکليف اينها که به قصد ثواب و براي خدمت به امام حسين(عليه السلام) و از روي جهالت و کج فهمي ضربه مي زنند، چيست؟ گفتني است که جهل در دين ما عذر محسوب نمي شود آن هم با اين همه سفارشي که دين اسلام به آموزش علم نموده است
شهيد مطهري در اين خصوص از قول حاجي نوري مي گويد: امروز بايد عزاى حسين(عليه السلام) را گرفت، اما براى حسين در عصر ما يک عزاى جديدى است که در گذشته نبوده است و آن عزاى جديد اين همه دروغهاست که درباره حادثه کربلا گفته مىشود و احدى جلو اين دروغها را نمىگيرد. امروز بر اين مصيبت حسين بن على بايد گريست، نه بر آن شمشيرها و نيزههايى که در آن روز بر پيکر شريفش وارد شد. (مجموعه آثار استاد شهيد مطهرى، ج??، ص??/ کتاب «لؤلؤ و مرجان»، ص??) سپس خود مي افزايد اين مطلب را هم در مقدمه بايد عرض بکنم: در همه اينها مردم مسؤولاند؛ يعنى شما مردمى که اينجا نشستهايد، هيچ خيال نمىکنيد که در اين قضيه مسؤول هستيد و خيال مىکنيد که مسؤول فقط گويندگان هستند. دو مسؤوليت بزرگ، مردم دارند. يک مسؤوليت اين است که نهى از منکر بر همه واجب است. وقتى که مىفهميد و مىدانيد – و مردم اغلب هم مىدانند – که دروغ است، نبايد در آن مجلس بنشينيد، که حرام است، بلکه بايد مبارزه کنيد. و ديگر اين تمايلى است که صاحب مجلسها و مستمعين به گرياندن مجلس دارند، مجلس بايد بگيرد، بايد کربلا بشود. روضه خوان بيچاره مىبيند که اگر بنا بشود هرچه مىگويد از آن راستها باشد مجلسش نمىگيرد، بعد همين مردم هم دعوتش نمىکنند، … (همان، دو مسؤوليت بزرگ مردم، ص ??)
شهيد مطهري مي گويد: شما بايد روضه راست را بشنويد و معارف و سطح فکرتان بالا بيايد، به طورى که اگر در يک کلمه روحتان اهتزاز پيدا کرد، يعنى با روح حسين بن على هماهنگى کرد، و اشکى ولو ذرهاى، ولو به قدر بال مگس [جارى شد] اگر يک چنين اشکى در حالت هماهنگى روح شما با حسين بن على از چشم شما بيرون بيايد، واقعاً مقام بزرگى براى شماست.
ما از کجا مي دانيم خداوند چه مجلسي را قبول مي کند. مگر به ما سفارش کرده اند مجالس روضه را شلوغ و پر سر و صدا برگزار کنيد. شايد يک مجلس بسيار ساده با تعداد کم ولي اصولي و به دور از گناه قبول شود ولي بسياري از مجالس بزرگ و شلوغ و داغ جز گناه، محصول ديگري نداشته باشند. گريه هاي عصبي که با تمام زور مداح از مردم گرفته مي شود، آن ارزشي که موجب بخشش گناهان شود را ندارد. شهيد مطهري در اين باره مي گويد: شما بايد روضه راست را بشنويد و معارف و سطح فکرتان بالا بيايد، به طورى که اگر در يک کلمه روحتان اهتزاز پيدا کرد، يعنى با روح حسين بن على هماهنگى کرد، و اشکى ولو ذرهاى، ولو به قدر بال مگس [جارى شد] اگر يک چنين اشکى در حالت هماهنگى روح شما با حسين بن على از چشم شما بيرون بيايد، واقعاً مقام بزرگى براى شماست.(همان)
ترويج خرافات نيز از مصيبتهايي است که بستري بهتر از مجالس روضه پيدا نکرده است. گويا مسئله برآورده شدن حوائج مردم خود زمينه اي براي ترويج خرافات باز کرده است.
پيشنهاد دادن راههاي عجيب و غريب براي گرفتن حاجت مثل تکيه روي رنگ سبز که هيچ فلسفه اي در اسلام ندارد، از جمله مواردي است که در روضه ها تبليغ مي شود و موجب غير واقعي بار آمدن مردم مي شود.
در جايي که ما مفاتيح الجنان داريم که براي هر مشکلي راه چاره و دعا و ذکر مخصوصي را ارائه کرده است، چه نيازي به چيزهاي جديد و عجيب داريم. ما نماز جعفر طيار داريم که کبريت احمر است وقتي اهل بيت عليهم السلام با پناه بردن به نمازهاي مستحب مخصوصا نماز جعفر طيار حاجت مي گرفتند، چرا بايد پاي چيزهاي خرافي را به مجالس روضه باز کنيم.
بخش عترت و سيره تبيان
